5.4 HDSL (High Speed Symmetric DSL)
xDSL teknolojilerinin en eskisi HDSL’ dir. Simetrik olarak 2 Mbit/s’ e kadar simetrik bir iletim sağlayabilmektedir. Başlangıçta 1993’te, üç çift bakır hat kullanılarak 30 aboneye dar bant erişim sağlamak maksadıyla bu teknoloji ortaya çıkmıştır.
HDSL basitçe, 2 adet twisted pair üzerinden T1 veya E1 hızlarında, simetrik yani her iki yönde aynı hızla veri iletmenin daha iyi bir yoludur. Daha az bant genişliği kullanır ve repeater gerektirmez. Daha gelişmiş modülasyon teknikleri kullanarak, 1.5 MHz’den başkaca spesifik tekniklere dayanarak 80 KHz’den 240 KHz’e kadar değişen T1 (1.544 Mbps) yada E1 (2.048 Mbps) hızlarında veri iletimi yapar. HDSL; 3.5 km’lik hatlar üzerinden bu hızları gerçekleştirir .

Kullanılan bakır çift sayısını düşürmek maksadıyla 784 kbit/s hızla iletime başlanmış daha sonraki bir aşamada ise bir çift bakır hattan 2 Mbit/s’lik bir hızın geçirilmesi başarılmıştır.
Günümüzde kiralık hatlar vasıtası ile GSM’de baz istasyonların birbiri arasındaki 2 Mbit/s’lik bağlantılarda ve darbantta ise mevcut bakır çiftlerden maksimum aboneye 64 kbit/s’lik ses kanalının sağlanmasında sıkça kullanılmaktadır.
HDSL modemler transmisyon parametreleri sınırda olan bakır devreler üzerinde bile başarılı bir şekilde çalışmaktadır.
5.5 VDSL (Very High Speed DSL)
VDSL, klasik hatlar üzerinden çok yüksek hızlarda veri iletimi sağlayan en son ve en iddialı teknolojidir. Simetrik yapıda 20 Mbit/s üzerinde hızlar mümkün olmakta ve asimetrik olarak 52 Mbit/s hızına ulaşılabilmektedir. VDSL hem kısa erişimli simetrik hem de uzun erişimli asimetrik çalışma olanağını sunabilmektedir. Yüksek kapasiteli kiralık hat ve geniş bantlı hizmetler için kullanılır.
VDSL hayata VADSL olarak adlandırılarak başladı, çünkü; VDSL ADSL’den daha yüksek veri hızlarında ancak daha kısa hatlar üzerinde asimetrik bir veri iletimi sağlar. Henüz VDSL için genel bir standart olmamasına rağmen, tartışmalar aşağıdaki hızlar etrafında odaklanmıştır.
| Hız |
Mesafe |
| 12.96 Mbps |
1.4 km |
| 25.82 Mbps |
900 m |
| 51.84 Mbps |
300 m |
Aşağı yöndeki hız oranları, 1.6 Mbps ile 2.3 Mbps arasında değişen bir sınır içindedir. VDSL’in hiçbir zaman simetrik olmayacağı düşüncesi bulunmaktadır. Ancak hat uzunluğu tehlikeye atılacak ta olsa, tam simetrik bir VDSL’in oluşturulabileceği düşünülmektedir.
Birçok yönden VDSL, ADSL’den daha basittir. Daha kısa hatlar ve çok daha az iletim sınırlamaları getirmektedir. Böylece on kez daha hızlı olmasına rağmen temel alıcı verici
devresi çok daha az kompleks olmaktadır. VDSL, ADSL üzerine konan birçok şartların önünü keserek sadece ATM şebeke mimarisini hedef alırken pasif şebeke sonlandırmalarına izin verir. Böylece bir kullanıcının aynı hatta birden fazla VDSL modemini bağlanmasına imkan sağlar.
Ancak daha yakından incelendiğinde durum karmaşıklaşır. VDSL, ADSL’den istenen alıcı verici fonksiyonlarının en zorlayıcısı olan hata düzeltme işlemini yapmalıdır. Kamu anahtarlama şebekeleri henüz yaygınlaşmadığından ve yaygınlaşması bir hayli zaman alacağından, VDSL’in devre anahtarlama ve paket anahtarlama trafiğini iletmesi gerekecektir.
DSL, 1995 haziranında ETSI; T1E1.4’ün avrupalı karşılığı olan VDSL’yi resmi ad olarak seçene kadar VADSL, BDSL, hatta ADSL olarak adlandırılmıştır.
5.6 Karşılaştırmalı Veri İndirme Başarımları
Birbirlerine göre veri yeteneklerini inceleyebilmek için bu değerler, gerçek zamanlar olarak Aşağıdaki tabloda görülmektedir. Tabloda, iyi durumdaki hat üzerinden 90 saniyelik bir video görüntüsünü (10 Mbytes) indirmek için her bir xDSL teknolojisinin gerektirdiği zamanlar gösterilmektedir.
| Teknoloji |
10 Mb veri aktarım süresi |
| Analog modem |
46 dakika |
| Sayısal modem |
23 dakika |
| ISDN |
10 dakika |
| ADSL-Lite |
1 dakikanın altında |
| ADSL |
13 saniye |