4. DSL TEKNOLOJİSİ İLE HIZLI VERİ TRANSFERİ

Ses sınıfı modemlerde; modemlerin çıkışındaki veri, çekirdek şebeke tarafından ses sinyali olarak algılanır.
Ses bandı hatlarının band genişliği sınırlamaları kurulu bulunan mevcut bakır hatlardan değil çekirdek şebekeden (switch, multiplexer v.s.) kaynaklanmaktadır. Çekirdek şebekenin sonundaki filtreler band genişliğini 3.3 kHz’e sınırlarlar. Bakır erişim hatları filtreler olmaksızın önemli bir zayıflama ile frekansları MHz bölgelerine geçirebilirler. Bu durum hat uzunluğunu etkiler.
DSL; yerel bölgede , santral ile kullanıcı arasında , telefon altyapısında kullanılan bakır tel üzerinden, yüksek hızlı veri (data) ve ses (voice) iletişimini aynı anda sağlayabilen, bir iletişim teknolojisidir.
Başka bir deyişle, hızlı internete erişim ve frekanslarda birim zamanda ileten ve sinyalleri müşteri cihazlarına taşıyan teknolojilerdir.
Genel olarak DSL bir bakır hattın ucuna bağlı bir modem çiftinden oluşur. Yani bir hatta bağlanan bir modem çifti digital bir abone hattını oluşturur. Kısaca DSL hat değil bir modemdir. DSL modemler ile dubleks veri gönderilmektedir. Yani her iki yönde kullanılan teknolojiye bağlı olarak, mesafe ile ters orantılı veri akımı sağlanır. Örneğin ADSL teknoloji yardımı ile 5.5 km mesafeye kadar işlem yapılabilir. Veri hızı ve mesafeye bağlı olarak meydana gelebilecek yansıma ve yankı gibi hat bozulmaları çeşitli bastırma teknikleri (echo cancellation gibi) kullanılarak engellenir ve gönderilen sinyalin alıcı tarafından kaybedilmeden alınması sağlanır. Modern standartlarda üretilmiş DSL modemlerle yapılan iletişimde bakır şebekenin hat parametreleri, transmisyon eşiğini bozmaz.
DSL modemler 80 kHz’e kadar bir çift telin band genişliğini kullanırlar. Bu nedenle 4 kHz’in altındaki frekanslarda çalışan analog POTS hizmetini de (Plain Old Telephone Service) aynı anda sağlar. Günümüzde bazı DSL modemleri bakır çiftlerden birden fazla aboneye hizmet vermek ve bakır çiftlerden kazanım sağlama uygulamaları (Pair Gain Applications) için kullanılmaktadır. Bu uygulamalar sayesinde ikinci hat tesisine ihtiyaç olmadan tek bir POTS hattını 12’ye kadar POTS hattına dönüştürürler. 784 kbit/s hızındaki bir HDSL hat üzerinden 12 adet 64 kbit/s ve bir adet 16 kbit/s senkronizasyon ve işaretleşme hattı için bir kanal sağlanarak tek hattan 12 abonenin birden görüşmesi sağlanır.
DSL teknolojisi ; sabit telefon hizmeti sunmak için kullanılan aynı bakır kablo çifti üzerinden yüksek hızlı veri hizmetleri ve internete hızlı erişim olanağı sağladığından mevcut yerel erişim şebekesinin kapasitesini arttırmaktadır.
Fiziksel bir ağ üzerinde xDSL’ in veri kapasitesi birçok faktöre dayanmaktadır bunlar; bakır çiftlerdeki sinyal zayıflaması, kullanım demetindeki diğer bakır çiftler ile girişim, ağdaki diğer gürültü kaynakları ve havadan yapılan yayınlar gibi dış etkenlere bağlı girişimler veri kapasitesini etkilemektedir.
DSL sistemleri iki nokta arasında çalışan karşılıklı iki DSL iletim ünitesinden (transmission unit) oluşur. İletim ünitelerinden biri olan merkezi birim - central unit, santral tarafına yerleştirilir ve enerjisini santraldan alır. Diğer iletim ünitesi olan abone ünitesi (remote unit) ise aboneye en yakın bir noktaya yerleştirilir. Abone tarafındaki ünitenin konfigürasyonu ve denetimi; merkezdeki iletim ünitesi tarafından yapılır. Normal çalışma koşulları altında, Merkezi birim standart E1 ya da alt grup sinyalleri ya doğrudan santraldan alır ya da santral çıkışındaki 64 kbit/slik analog hatların multiplexer (çoklayıcı) işlemine tabi tutulması ile elde edilir. Senkronizasyonu ve zamanlamayı sistemin kendisi sağlayarak bu sinyali telefon hattı üzerinden DSL sinyali olarak gönderir ve işaret abone ünitesi tarafından alınır. Abone ünitesinde DSL sinyalleri E1 veya alt grup sinyallere dönüştürülür ve abonenin kullanımına sunulur.

4.1 T Taşıyıcı Sistemi

T taşıyıcı sistemleri sayısal hatlarda yüksek veri hızları için kullanılır. T taşıyıcıların özelliği, çoklayıcılar aracılığıyla çok sayıda veri kanalını tek bir iletişim hattında kullanabilmeleridir.
Alıcı tarafta ise gelen işaretler bir çoklayıcı birleştiricisi (de-multiplexer) aracılığı ile alınır. Geniş Alan Ağlar’da en yaygın olarak kullanılan taşıyıcı, T1’dir. T1, iki kablo çiftinden (biri göndermek biri almak için) oluşan ve çift yönlü işaretleri 1.544 Mbps hızında göndermek için tasarlanmış bir noktadan noktaya bağlantıdır. T1 24 kanala bölünmüştür ve her kanalı dakikada 8.000 kez örnekler. Her kanal ses ve görüntü taşıyabilir ve birbirlerinden bağımsız iletim yapabilir.

4.2 T1 ve E1 İletim Hızları

Altmışlı yılların başında yapılan çalışmalar sonucunda, 64 kbps’lik veri akışı her örneğin 8 bitle ifade edildiği saniyede 8000 voltaj örneklerini temsil ederek oluşturulmuştur. Bunların 24’ü çerçeveli bir veri akışı içerisinde organize edilmiş ve bu çerçeve sonuç olarak T1 olarak adlandırılmıştır. Bunun ardından CCITT (ITU) bu çalışmalardan hareket ederek, 2.048 Mbps’de çalışan 30 ses kanalı için bir sistem olan E1’ i tanımladı. E1; hem biçimlendirilmiş versiyon hem de veri hızı için kullanılan tek adlandırmadır.
Son zamanlarda T1 ve E1 devreleri; Alternate Mark Inversion (AMI) protokolü olan kaba alıcı vericiler kullanılarak bakır teller üzerine uygulandılar. Bu işaretlerin taşınma mesafesi merkezi ofisten 900 metre olarak kaldı sonrası için repeater (sinyal tekrarlayıcı) kullanılması gerektiği ortaya çıktı. Bu sistem uzun yıllar bu haliyle çalıştı. Telefon şirketleri, T1 ve E1 devrelerini esas alarak çekirdek anahtarlamayı şebekedeki ofisler arasındaki uygulamalarda kullandılar.
Zamanla T1/E1 servislerini WAN üzerinden birbirlerine bağlayarak özel şebekelere sundular. Günümüzde T1/E1 devreleri internet yönlendiricilerini birbirine bağlamak, veri trafiğini merkezi bir ofise getirmek veya multimedya sunucuları merkezi bir ofise getirmek gibi birçok uygulama için kullanılmaktadır.
T1/E1 devreleri, 24 ya da 30 ses hatlarını merkezi bir ofisten gelen iki adet bakır hat (çift hat) üzerinde yoğunlaştıran ve böylece bakır hatlardan tasarruf eden ve erişim noktası ile abone arasındaki uzaklığı azaltan DLC (Digital Loop Carrier) sistemlerini beslerler. T1/E1 devreleri kişisel kullanıcılar için çok uygun bir servis değildir. Bu işaretler genellikle sistemlerin kendi içerisindeki işaretleşmelerinde ya da HDSL modemlerle bakır çiftlerden kazanç sağlamak maksadıyla kullanılırlar. Ancak, abonelerin yüksek hızlı veri transfer talepleri olmakta veri iletişiminde asimetrik bir transfer ihtiyacı doğmaktadır. Veri transferi downstream T1 ya da E1’den çok yüksek, upstream hızı ise daha küçük değerlerde olmaktadır. Bunun için genelde ev kullanıcıları için; verilerin ADSL, VDSL ya da kablo TV hatlarına kurulacak kablolu Tv modemleri üzerinden taşınması daha uygun ve optimal olmaktadır. Bu amaçla DSL teknolojileri ihtiyaca göre çeşitlilik arzetmektedir.

Önceki Sonraki